Is de top van de aandelenmarkt bereikt? / Beleggen in opties

Waardering, ETF’s en opties uitgelegd

De beurzen zijn de afgelopen jaren hard gestegen. Een belangrijk deel van die stijging kwam uit een relatief kleine groep grote technologie- en AI-bedrijven. Daardoor ontstaat vanzelf de vraag: hoeveel hoger kan dit nog?

Het eerlijke antwoord is: dat weten we niet.

Een beurs kan langer duur blijven dan je verwacht. Een correctie kan morgen komen, maar ook pas over maanden of jaren. Achteraf lijkt het vaak logisch, maar vooraf is timing ontzettend lastig. Wat je wél kunt doen, is kijken naar waardering.

Waardering geeft geen exacte voorspelling. Maar het helpt wel om te beoordelen of je als belegger nog voldoende betaald krijgt voor het risico dat je neemt.

Wat betekent P/E?

Een veelgebruikte maatstaf voor de waardering van een aandeel is de P/E-ratio. P/E staat voor Price/Earnings, oftewel de koers-winstverhouding.

Bij een individueel aandeel vergelijk je de beurskoers van één aandeel met de winst per aandeel. De formule is:

P/E = koers per aandeel ÷ winst per aandeel

Een simpel voorbeeld:

Als een aandeel €50 kost en het bedrijf maakt €5 winst per aandeel, dan is de P/E:

€50 ÷ €5 = 10

Je betaalt dan dus 10 keer de jaarwinst per aandeel. Bij gelijkblijvende winst zou je in theorie je investering in 10 jaar terugverdienen. Bij een P/E van 5 zou dat in theorie 5 jaar zijn.

In de praktijk is dit natuurlijk een vereenvoudiging. Winsten kunnen stijgen of dalen. Bedrijven kunnen duur lijken omdat beleggers veel toekomstige groei verwachten. En goedkoop ogende aandelen kunnen soms juist goedkoop zijn omdat er problemen zijn. Daarom is P/E geen perfecte maatstaf, maar wel een handige eerste manier om waardering te vergelijken.

Bij een ETF werkt het iets anders dan bij één aandeel. Een ETF bestaat uit veel verschillende aandelen. De P/E van een ETF is daarom een gewogen gemiddelde van de waarderingen van de aandelen in die ETF. Zo kun je bijvoorbeeld zien of een brede wereld-ETF gemiddeld duurder of goedkoper is dan een dividendgerichte ETF.

Growth versus value

Op dit moment is vooral het verschil tussen groeiaandelen en waardeaandelen interessant.

Groeiaandelen zijn bedrijven waarvan beleggers verwachten dat de winst sterk zal toenemen. Denk aan grote technologiebedrijven en AI-gerelateerde ondernemingen. Voor zulke aandelen zijn beleggers vaak bereid een hogere P/E te betalen.

Waardeaandelen zijn bedrijven die relatief goedkoper lijken op basis van bijvoorbeeld winst, boekwaarde of dividend. Denk vaker aan sectoren zoals financiële waarden, energie, industrie of defensievere dividendbedrijven.

De afgelopen jaren zijn groeiaandelen sterk opgelopen, vooral door de AI-rally. Daardoor is de waarderingskloof tussen growth en value groot geworden. Dat betekent niet automatisch dat er morgen een crash komt. Maar het maakt mij wel alerter.

Als veel rendement afhankelijk wordt van een kleine groep dure aandelen, neemt de kwetsbaarheid van de markt toe.

Wat betekent dit voor ETF-beleggers?

Veel particuliere beleggers kennen vooral brede wereld-ETF’s. Een bekende ETF is de Vanguard FTSE All-World UCITS ETF Distributing, met ticker VWRL en ISIN-code IE00B3RBWM25.

VWRL is populair omdat deze ETF breed gespreid belegt in ontwikkelde en opkomende markten. Volgens Vanguard bevat de ETF duizenden aandelen en volgt hij de FTSE All-World Index. De factsheet van Vanguard vermeldt per 30 april 2026 voor VWRL een P/E van 22,6x. Die brede spreiding is een sterke basis. Tegelijk zit een wereldwijde ETF automatisch relatief zwaar in de grootste beursbedrijven. En juist die grootste bedrijven zijn de laatste jaren vaak grote Amerikaanse technologiebedrijven geweest. Daarmee krijg je als belegger dus meer blootstelling aan dure groeiaandelen dan je misschien denkt.

Een alternatief of aanvulling kan een dividendgerichte ETF zijn, zoals de Vanguard FTSE All-World High Dividend Yield UCITS ETF Distributing, met ticker VHYL en ISIN-code IE00B8GKDB10.

VHYL belegt wereldwijd in bedrijven met een relatief hoog dividendrendement. Daardoor heeft deze ETF vaak een andere samenstelling dan VWRL. Minder nadruk op dure groeiaandelen, meer nadruk op value-achtige en dividendgerichte bedrijven. Volgens de Vanguard-pagina probeert VHYL de prestaties van de onderliggende index te volgen door te beleggen in een representatieve selectie van indexaandelen.

Volgens de meest recente Vanguard-data die ik heb gevonden ligt de P/E van VWRL op 22,6x per 30 april 2026. Voor VHYL kwam uit de factsheetinformatie naar voren dat deze ETF lager gewaardeerd is dan VWRL, maar de exacte actuele P/E- en P/B-cijfers moet je bij plaatsing nog één keer controleren in de meest recente Vanguard-factsheet van VHYL.

Belangrijk: een lagere waardering betekent niet automatisch dat een ETF beter is. Het zegt vooral iets over het karakter van de portefeuille. VWRL geeft brede marktspreiding, maar met meer blootstelling aan de grootste groeibedrijven. VHYL heeft meer dividend- en valuekenmerken, maar kan daardoor ook minder profiteren als technologie en groei blijven domineren.

Beide Vanguard ETF’s zijn voor particuliere beleggers doorgaans gewoon verhandelbaar via een bank zoals ABN AMRO of via brokers zoals DEGIRO, Saxo Bank, Lynx of Interactive Brokers. Juist daardoor is het belangrijk om niet alleen naar de naam van een ETF te kijken, maar ook naar de samenstelling, waardering en risico’s.

Alles-of-niets is meestal niet nodig

Voor mij is dit geen zwart-witverhaal.

Het hoeft niet te gaan om VWRL óf VHYL. Voor veel beleggers kan juist een combinatie interessant zijn. Een brede ETF kan zorgen voor wereldwijde spreiding, terwijl een dividend-ETF meer nadruk kan leggen op inkomen, waardering en defensievere bedrijven.

Het belangrijkste is dat je begrijpt wat je bezit.

Een ETF voelt vaak eenvoudig, maar onder de motorkap zitten duidelijke keuzes: regio’s, sectoren, waardering, dividend, groeiverwachtingen en concentratierisico. Als je dat beter begrijpt, kun je ook bewuster nadenken over de balans in je portefeuille.

Waar komen opties in beeld?

In mijn optiecursus praten we ook over risico, bescherming en strategie.

Opties kunnen worden gebruikt om extra premie-inkomsten te ontvangen, maar ook om na te denken over bescherming of risicobeperking. Bijvoorbeeld wanneer je verwacht dat de beurs kwetsbaarder wordt, maar niet volledig uit de markt wilt stappen.

Daarbij is het belangrijk om voorzichtig te blijven. Opties zijn geen wondermiddel. Ze kunnen risico’s beperken, maar ook nieuwe risico’s toevoegen als je niet goed begrijpt wat je doet.

Daarom begint alles bij kennis.

Rust is soms waardevoller dan de volgende procent stijging

De vraag “is de top bereikt?” kan niemand met zekerheid beantwoorden.

Maar je kunt wel kijken naar signalen. Waardering is zo’n signaal. Marktconcentratie is zo’n signaal. De verhouding tussen groei, value en dividend is ook zo’n signaal.

Voor mij is de conclusie vooral: blijf niet alleen kijken naar rendement, maar ook naar risico. Zeker na een sterke beursrally.

Rust in je strategie is soms waardevoller dan proberen de laatste procent stijging mee te pakken.

Deze tekst is uitsluitend educatief bedoeld en bevat geen individueel beleggingsadvies. Beleggen en handelen in opties brengen risico’s met zich mee. Je kunt geld verliezen.